»جان جهان | سه شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۵
»مهمان ویژه | پنجشنبه ۲۴ بهمن ۱۳۹۲
»او غایب نیست | جمعه ۱۱ بهمن ۱۳۹۲
»ازنوشکفت نرگس چشم انتظاری ام | شنبه ۲۱ دی ۱۳۹۲
»پای دل گیر است | جمعه ۶ دی ۱۳۹۲
»دوستی با تمام ویژگی های رفاقت | یکشنبه ۱۷ آذر ۱۳۹۲
»یک نماز امام زمانی | شنبه ۲ آذر ۱۳۹۲
»مدیا پلیر ویژه محرم | دوشنبه ۱۳ آبان ۱۳۹۲
»با نام و یادش... | شنبه ۶ مهر ۱۳۹۲
»دعای افتتاح | دوشنبه ۷ مرداد ۱۳۹۲
»حکایت ما حکایت حر است... | یکشنبه ۱۶ تیر ۱۳۹۲
»برنامه های اندروید | چهارشنبه ۵ تیر ۱۳۹۲
»مدیاپلیر مهدوی | دوشنبه ۲۷ خرداد ۱۳۹۲
»نوای پیشواز مهـــدوی | چهارشنبه ۲۲ خرداد ۱۳۹۲
پرسش هایی پیرامون اصحاب و یاران امام زمان علیه السلام
۱-پرسش: یاران امام زمان چه کسانی هستند ؟
پاسخ: یاران حضرت را سه گروه تشکیل می دهند:
الف. 313 که یاران خاص هستند؛
ب. ده هزار نفر ؛
ج. عموم شیعیان و محبان.
در روایتی از امام جواد(ع) آمده است:
«پس هنگامی که این تعداد (313 نفر) از اهل اخلاص گرد او (در مکه و به اذن خدا) جمع شدند، خدا امر او را ظاهر کند. پس هنگامی که برای او عقد (ده هزار نفر مرد) کامل شد، به اذن خدای عزوجل خروج می کند».
(کمال الدین، ج2، ب36،خ2)
۲- پرسش: یاران حضرت چند نفرند و از کجا هستند ؟
پاسخ: تعداد 313 نفر که در روایات آمده یاران اصلی آن حضرت می باشند که از هر جهت توانایی لازم را دارند.
آن حضرت پس از ظهور، حکومت جهانی تشکیل می دهند و امروزه با این امکانات و وسایل ارتباط جمعی که دنیا را به شکل یک دهکده کوچک در آورده است، همین تعداد 313 نفر کافی است. چگونه یک رئیس جمهور با چند وزیر یک کشور چند صد میلیونی را اداره می کند؟
مگر در کشور چین با اینکه بیش از یک میلیارد جمعیت دارد یک رئیس جمهور و چند وزیر آن کشور را اداره نمی کنند؟
علاوه بر این 313 نفر که از یاران اصلی آن حضرت می باشند؛ افراد زیادی از مؤمنین نیز (در سطح پایین تر از آنها جزء کار گزاران) حضرت هستند.
ب. بنابر نقل روایات اصحاب و یاران خاص آن حضرت حدود 313 نفر به تعداد یاران رسول خدا(ص) در غزوه بدر خواهد بود كه تعداد آنان از شهرهاى مختلف مشخص است و ما بعضى از آنها را ذكر مىكنیم: 24 نفر از طالقان18 نفر از قم14 نفر از كوفه 12 نفر از هرات12 نفر از مرو3 نفر از سجستان 3 نفر از رقه (نزدیك مرز سوریه و تركیه است)12 نفر از جرجان 9 نفر از بیروت8 نفر از مدائن8 نفر از نیشابور 3 نفر از بصره3 نفر از خابور (نزدیك مرز عراق و سوریه در استان حسكه و دیرزور)ء7 نفر از رى7 نفر از طبرستان (مازندران)6 نفر از یمن5 نفر از طوس (مشهد) 3 نفر از دمشق2 نفر از مدینه منوره5 نفر از تفلیس 4 نفر از همدان4 نفر از دیلم4 نفر از زنجار 4 نفر از فسطاط (در كشور عراق )2 نفر از سبزوار و بقیه از سایر شهرها و مناطق خواهند بود. در این مورد به كتاب «منتخب التواریخ » ص1119 مراجعه كنید. كتاب هاى دیگر؛ مانند «الزام الناصب» از سوى اهل سنت نیز مطالب فوق را توضیح داده است».
۳- پرسش: یاران حضرت را چه گروه هایی تشکیل می دهند و نقش زنان چیست ؟
پاسخ: بنابر آنچه از روایات استفاده میشود، یاران حضرت را سه گروه تشكیل میدهند:
1. 313 نفر یاران خاص كه در ابتدای ظهور خدمت حضرت اجتماع میكنند؛
2. لشكر و گروه ده هزار نفری كه با اجتماع آنان خروج صورت میپذیرد؛
3. عموم شیعیان و ارادتمندان كه در طول حركت امام مهدی(ع) به ایشان ملحق میشوند.
اگر سخنی از پنجاه زن به میان آمده است، مربوط به گروه اول است. از امام باقر(ع) در روایتی بلند نقل شده است: «....قسم به خدا، 313 تن كه در بین آنان، 50 زن هستند در مكه اجتماع میكنند ....»(بحار الانوار، ج52، ص223، ح87) و طبیعی است وقتی شمار زنان در گروه اول به این تعداد باشد در گروههای بعدی بیشتر خواهد بود.
علاوه بر اینكه پرسش از كم بودن تعداد زنان نسبت به مردان در میان یاوران حضرت، حرف صحیح و پسندیدهای نیست، چرا كه یاوری، نه فقط به معنای جنگیدن و سلاح بركشیدن است، بلكه یار و یاور واقعی، كسی است كه با همهی وجود ، در خدمت امام و اهداف او باشد و آن چه را كه حضرت از او میخواهد، انجام دهد. در زمان غیبت و انتظار، به وظیفه یك منتظر واقعی آگاه باشد و آنچه را در این مدت بایسته است، انجام دهد و در زمان ظهور، گوش به فرمان و مطیع دستورهای او باشد و امر او را امتثال كند. مگر فاطمه زهرا(س) و زینب كبرا(س) از یاوران پیامبر و امام زمان خود نبودند؛ در حالی كه جنگ ظاهری با اسلحه نداشتند؟ هر كس به تاریخ بنگرد به خوبی به نقش بارز و بی بدیل آنان، در یاری رهبر خود پی میبرد. یاری رهبر در رساندن پیام او و مكتبش بسیار ارزشمند است و اصولاً حركت فرهنگی، پایه و اساس است و لذا در روایت، به علم و عالم و قلم او اشاره شده است: «مداد العلماء افضل من دماء شهداء»؛ چرا كه اگر یاری امام در بعد فرهنگی و تبیین معارف دین او نباشد و مردم آگاه به اهداف و برنامههای امام نباشد، طبعاً، برای كمك به گسترش فرهنگ و مكتب او، سلاح به دست نمیگیرند. زنان در این عرصه مهم، به خوبی میتوانند ایفای نقش نموده و یاری امام خود را در حد اعلا، اعلام و آشكار كنند.
در مواردی كه یاری كردن مربوط به حالت جنگ و قیام و جهاد باشد، طبیعی است كه مردان باید حضوری فعالتر داشته باشند؛ چرا كه خداوند با توجه به ویژگیهای جسمی و روحی زنان و مردان وظایف و تكالیف را قرار میدهد و ویژگیها و مشكلات جنگ، به گونهای است كه نه با جسم زن سازگاری دارد و نه با روح او همخوان است. لذا وظیفه جهاد، از دوش آنان برداشته شده است(مگر در زمان ضرورت).
۴- پرسش: 313 نفر بعد از ظهور چه می کنند و آیا الان هستند یا رجعت می کنند ؟
پاسخ:الف.یاران حضرت، بعد از ظهور، تحت امامت و راهنمایی ایشان به وظایف دینی خود همت میگمارند و آنچه را حضرت از آنان میخواهد به بهترین و کاملترین صورت انجام میدهند. و زمانی که پیمانه عمر آنان پایان یافت از دنیا میروند.
ب. هنگامی كه بنیان گذار حكومت واحد جهانی، حضرت مهدی موعود(ع) بر اساس عدالت و آزادی واقعی مأمور به تشكیل حكومت میشود تعداد 313 نفر از یاران خاص آن حضرت در اطراف شمع وجود مقدسش جمع میشوند و آنها در واقع فرماندهان لشكری و كشوری دولت كریمه مهدی(ع) میباشند. در روایات تركیب دولت امام مهدی(ع) از انسانهای وارسته و متقی تشكیل مییابد كه نام برخی از آنها بدین گونه است:
هفت نفر از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی(ع)، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، مالك اشتر، ابودجانه انصاری و قبیله همدان. امام صادق(ع) میفرماید: هنگامی كه حضرت قائم آل محمد(ص) قیام كند هفده تن را از پشت كعبه زنده میگرداند كه عبارتند از: پنج تن از قوم موسی(ع) كه به حق قضاوت كرده و با عدالت رفتار میكنند، هفت تن از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، ابودجانه انصاری و مالك اشتر"(تفسیر عیاشی، ج2، ص32، اثبات الهداة، ج3، ص550).
بنابر این یاران حضرت هم از افرادی هستند كه در زمان ظهور زندهاند و هم از افرادی هستند كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند و هنگام ظهور دوباره زنده میشوند.
البته باید توجه داشت رجعت مخصوص یاران خاص نیست زیرا در روایات به صورت مطلق از بازگشت گروهی از مؤمنان نیز سخن به میان آمده است. به عبارت دیگر ما این امید را داریم كه زمان ظهور را درك كرده و در ركاب حضرت باشیم، ولی اگر عمر ما به زمان ظهور متصل نشد؛ بنابرآنچه از قرآن و روایات استفاده میشود، این است كه گروهی از مؤمنان ـ كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند ـ به اذن خدا به دنیا برمیگردند و در ركاب حضرت و جزء یاران او خواهند بود. یاران آن بزرگوار هم از افرادی هستند كه در زمان ظهور زندهاند و هم از كسانیاند كه قبل از ظهور از دنیا رفته و دوباره زنده میشوند. لذا از ما خواسته شده كه هر روز صبح دعای عهد بخوانیم(مفاتیح الجنان، بعد از دعای ندبه) امام صادق(ع) در روایتی فرمود: هر كس قبل از صبح این دعا را بخواند؛ از یاران قائم(عج) خواهد بود و اگر پیش از ظهور بمیرد، دوباره زنده شده و از قبر خارج میشود. در متن این دعا نیز ما از خدا میخواهیم اگر قبل از ظهور از دنیا رفتیم دوباره زنده شویم: "اللهم ان حال بینی و بینه الموت...".
۵- پرسش: آیا یاران حضرت مهدی (عج) در شهر یا مکان خاصی زندگی می کنند ؟
پاسخ: آنچه از روایات استفاده میشود، آن است كه یاران و پیروان حضرت ضمن آنكه به تقوا و تهذیب نفس و رعایت دستورات الهی توجه دارند، به وظایف یك منتظر واقعی نیز همت میگمارند و در این راستا برای زمینه سازی برای ظهور امام زمان(ع) تلاش و كوشش میكنند و مردم را برای تحقیق این آینده سبز و پذیرش عدل مهدوی آماده سازند. اینكه در منطقهای از ایران شهری باشد كه قابل رؤیت نباشد، دلیل و مدرك قابل قبول ندارد. علاوه اینكه نپذیرفتن و انكار آن بیشتر قابل قبول است.
وقتی بر اساس روایات، خود آن حضرت در میان مردم حاضر میشود؛ بر چه مبنایی یاران او در جای مخفی و غیر قابل رؤیت باشند؟ آیا این همه از شیفتگان حضرت چه از علما و چه از رزمندگان و شهدای ما از پیروان حضرت نبوده و نیستند؟
۶- پرسش: آیا یاران حضرت همه از زنده ها هستند یا کسانی که قبل از ظهور هم از دنیا رفته اند می توانند جزء یاران حضرت باشند ؟
پاسخ: هنگامی كه بنیان گذار حكومت واحد جهانی، حضرت مهدی موعود(ع) بر اساس عدالت و آزادی واقعی مأمور به تشكیل حكومت میشود تعداد 313 نفر از یاران خاص آن حضرت در اطراف شمع وجود مقدسش جمع میشوند و آنها در واقع فرماندهان لشكری و كشوری دولت كریمه مهدی(ع) میباشند.
در روایات تركیب دولت امام مهدی(ع) از انسانهای وارسته و متقی تشكیل مییابد كه نام برخی از آنها بدین گونه است:
هفت نفر از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی(ع)، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، مالك اشتر، ابودجانه انصاری و قبیله همدان.
امام صادق(ع) میفرماید:
«هنگامی كه حضرت قائم آل محمد(ص) قیام كند هفده تن را از پشت كعبه زنده میگرداند كه عبارتند از: پنج تن از قوم موسی(ع) كه به حق قضاوت كرده و با عدالت رفتار میكنند، هفت تن از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، ابودجانه انصاری و مالك اشتر»
(تفسیر عیاشی، ج2، ص32، اثبات الهداة، ج3، ص550).
بنابر این یاران حضرت هم از افرادی هستند كه در زمان ظهور زندهاند و هم از افرادی هستند كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند و هنگام ظهور دوباره زنده میشوند.
۷- پرسش: آیا یاران حضرت همه جوان هستند ؟
پاسخ: آنچه در روایت مطرح شده این است كه یاران حضرت همه جوان هستند و افراد كهنسال و پیر، مانند سرمه در چشم و نمك در غذا هستند.
بنابراین افراد كهنسال نیز در بین یاران هستند؛ ولی نفرات آنها كمتر است. اما اینكه چرا همه جوان هستند، در متون و روایات، علت و دلیلی برای آن ذكر نشده است. البته جوان بودن یاران، مخصوص سپاهیان امام مهدی(ع) نیست.
ما وقتی با پیروان و یاران انبیاء و پیشوایان گذشته(ع) نیز آشنا باشیم، به روشنی میبینیم كه اكثر آنها جوان بودند. در جوان شور و خروش بیشتر است، جوان از حالت محافظه كاری و احتیاط كمتری برخوردار بوده و برای حركت و تلاش آمادگی بیشتری دارد. دل كندن و جدا شدن از زندگی و دنیا، در جوان راحت تر و بیشتر است.
امام صادق(ع) فرمود:
جوانان را دریاب، آنان زودتر از دیگران به كار خیر روی میآورند.
تاریخ صدر اسلام نیز گواه بر این مطلب است. پیامبر(ص) در كلامی فرمود:
«خداوند مرا به پیامبری بر انگیخت، پس جوانان با من پیمان بستند و بزرگسالان به مخالفتم برخاستند.»
شرح فداكاریهای امام علی(ع) صفات متعدد تاریخ را به خود اختصاص داده است.
اولین مبلغ پیامبر در مدینه جوانی بود به نام مصعب بن عمیر.
فرمانده سپاه اسلام در اواخر عمر پیامبر جوانی هیجده ساله به نام اسامة بن زید بود.
۸-پرسش: آیا روایاتی که در خصوص یاران امام زمان (عج) که اظهار داشته اند : اصحاب کهف نیز جزء یاران ایشانند ، صحیح اند ؟
پاسخ:در روایتی مفضل بن عمر از امام صادق(ع) نقل میكند: هنگام ظهور خداوند 27 نفر را زنده میكند كه هفت تن آنها اصحاب كهف هستند. (بحار الانوار، ج52، ص346، ح92).
از پیامبر(ص) نیز نقل شده است خداوند اصحاب كهف را برای حضرت مهدی(ع) زنده میكند.(بحار الانوار، ج51، ص105، ذیل حدیث 40).
با توجه به این روایات و احادیث مشابه میتوان گفت از كسانی كه در هنگام ظهور رجعت كرده و به دنیا باز میگردند، اصحاب كهف هستند.
۹- پرسش: آیا زنان هم جزء یاران حضرت مهدی (عج) هستند ؟
پاسخ: از روایات استفاده میشود كه زنان نیز جزء یاران امام زمان(ع) میباشند.
از امام باقر(ع) نقل شده است:
در میان یاران گروه اول(313 نفر) پنجاه زن وجود دارد. از این روایت به خوبی میتوان دریافت كه وقتی در گروه اول(یاران ویژه)، پنجاه زن وجود دارند، تعداد زنان در میان یاران گروههای بعدی بسیار بیشتر خواهد بود.
حضور زنان در جمع یاران، امری طبیعی و عادی است، چرا كه آنان نیز همانند مردان در صورت عمل به وظایف دینی، این لیاقت را خواهند یافت كه همراه و همگام با امام زمان خود باشند. البته وظیفهای كه بر عهده آنان خواهد بود متناسب با ویژگیهای جسمی و روحی ایشان است.
۱۰- پرسش: آیا 313 نفر تکمیل شده اند و آیا ظهور منوط به تکمیل تعداد آنها است ؟
پاسخ: به نظر میآید مراد شما این است كه آیا در میان این همه افراد، تعداد 313 نفر یار وجود ندارد؟ باید گفت: همانگونه كه یك رشته علل و عوامل باعث غیبت شد و مردم از نعمت وجود امام ظاهر محروم شدند، همچنین ظهور امام نیز مشروط به تحقق زمینهها و شرایط آن است و تا این شرایط فراهم نشود، ظهوری نخواهد بود. یكی از شرایط عمده، وجود یاورانی است كه به همراه امام بار قیام را بر دوش بكشند و تا آخر از همراهی و یاری رهبر خود دست برندارند و او را تنها نگذارند. سدیر صیرفی در گفت و گویی با امام صادق(ع) درباره عدم قیام میگوید: حضرت مرا به خارج مدینه برد تا آن كه وقت نماز، در محلی پیاده شدم. امام صادق(ع) به جوانی كه در آن نزدیكی بز میچراند نگاهی كرد و فرمود: "ای سدیر! به خدا قسم! اگر پیروان من به تعداد این بزها بودند، بر جای نمینشستم(و قیام میكردم). سدیر گوید: بعد از تمام شدن نماز، حیوانات آن گله را شمردم و یافتم كه عدد آنها از هفده تجاوز نمیكند.(كافی، ج2، ص190، ح4).
تحقق این شرط، لازم است ، ولی كافی نیست، بلكه باید زمینههای دیگر نیز فراهم شود كه از مهمترین انها، قابلیت مردم برای پذیرش دولت حق است. به این معنا كه عموم مردم و جامعه بشری(نه گروهی خاص و در منطقهای خاص) باید به درجهای از معرفت برسند كه دریابند حكومتها و مكاتب ساختهی بشر، جوابگوی نیاز مردم نیست و به وسیلهی اینها، سعادت و عدالت واقعی به بشر هدیه نمیشود.
خلاصه آنكه مردم، خود باید ظهور عدالت را بخواهند و جهانیان را با زیباییهای دوران ظهور آشنا كنند و روحیهی عدالت طلبی و ظلم ستیزی را در همه جا گسترش دهند.
مرحوم خواجه طوسی، در كتاب تجرید الاعتقاد، علت غیبت امام را كوتاهی مردم میداند؛ چرا كه اعمال و كردار مردم، باعث شد امام از میان مردم برود. بنابراین باید مردم از راه غلطی كه رفتهاند برگردند و امام را بخواهند تا ظهور صورت گیرد.
و از همین رو، شیخ صدوق در مقدمهی كتاب كمال الدین میگوید: ظهور حجتهای الهی در مقامات پیشوایی خود، بر سبیل امكان و تدبیر، نسبت به مردم زمان خودشان است. اگر حال(مردم) طوری باشد كه امام بتواند تدبیر و رهبری اولیایش را بر عهده بگیرد ـ یعنی مردم حاضر باشند حرف او را بپذیرند و او بتواند ارادهی خدا را پیاده كند ـ ظهور آن حجت، لازم خواهد بود و اگر وضع به گونهای باشد كه امام نتواند تدبیر در رهبری اولیایش را بر عهده بگیرد و حكمت الهی، موجب پنهانی او گردد و تدبیر نیز آن را اقتضا كند، خداوند او را در پشت پرده غیبت، نهان میسازد تا زمانی كه وقت مناسب فرا رسد".
۱۱- پرسش: آیا از ادیان دیگر هم جزء یاران حضرت هستند ؟
پاسخ: هر کس لیاقت یاری امام زمان(ع) را در خود ایجاد کند میتواند در گروه یاران امام قرار گیرد. غیر شیعیان، اگر با دین شیعه آشنا نشوند ولی در دین خود واقعا مسائل دینی را رعایت کرده و به فطرت پاک توحیدی و قواعد انسانی توجه داشته باشند امکان دارد با درک زمان ظهور و پذیرش حضرت در رکاب آن حضرت قرار گیرند.
۱۲- پرسش: آیا اصحاب کهف از یاران امام زمان هستند؟
پاسخ:در روایتی مفضل بن عمر از امام صادق(ع) نقل میكند: هنگام ظهور خداوند 27 نفر را زنده میكند كه هفت تن آنها اصحاب كهف هستند. (بحار الانوار، ج52، ص346، ح92).
از پیامبر(ص) نیز نقل شده است خداوند اصحاب كهف را برای حضرت مهدی(ع) زنده میكند.(بحار الانوار، ج51، ص105، ذیل حدیث 40).
با توجه به این روایات و احادیث مشابه میتوان گفت از كسانی كه در هنگام ظهور رجعت كرده و به دنیا باز میگردند، اصحاب كهف هستند.
۱۳- پرسش: آیا ایران کشور امام زمان است و لشکر امام زمان (ع) از ایران حرکت می کند ؟
پاسخ: این کشور متعلق به امام زمان(ع) است؛ یعنی، عموم مردم آن شیعه و از محبان اهل بیت(ع) هستند. ایران مرکز صدور معارف و آموزههای شیعه است. به همین جهت مناسب است در اینجا سیمای ایران را در آخر الزمان و هنگام ظهور بررسی کنیم.
با توجه به روایات میتوان شرایط ایران را تا حدودی این گونه ترسیم كرد: "دانش و معارف دین اسلام و مكتب تشیع، از ایران و قم، به جهانیان صادر میشود. لذا موقعیت علمی ایران ممتاز است و اصلی ترین مركز دین اهل بیت(ع) خواهد بود. در روایتی از وجود مقدس امام صادق(ع) نقل شده است: "به زودی، كوفه، از مؤمنان خالی میگردد و دانش مانند ماری كه در سوراخش پنهان میشود، از آن شهر رخت برمیبندد؛ سپس علم ظاهر میشود در شهری به نام قم؛ آن شهر معدن علم و فضل میگردد(و از آنجا به سایر شهرها پخش میشود) به گونهای كه باقی نمیماند در زمین جاهلی نسبت به دین، حتی زنان در خانهها. این قضیه نزدیك ظهور قائم(ع) واقع میشود ... علم، از قم به سایر شهرها در شرق و غرب پخش میشود و حجت بر جهانیان تمام میشود به گونهای كه در تمام زمین، فردی پیدا نمیشود كه دین و علم به او نرسیده باشد. بعد از آن قائم، قیام میكند و سبب انتقام خدا و غضب او بر بندگان(ظالم و معاند) میشود؛ زیرا، خداوند انتقام (و عذاب) بر بندگان روا نمیدارد، مگر وقتی كه حجت را انكار كنند"(بحار الانوار، ج 57و60، ص213).
خیزش و جنبشی بزرگ برای دعوت مردم به طرف دین، در ایران روی میدهد. از امام كاظم(ع) نقل شده است: "مردی از اهل قم، مردم را به سوی حق دعوت میكند. گروهی، دور او اجتماع میكنند كه مانند پارههای آهناند و بادهای تند(حوادث) نمیتواند آنها را از جای بركند. از جنگ خسته نمیشوند و كنارهگیری نمیكنند و بر خدا توكل میكنند. سر انجام، پیروزی برای متقین و پرهیزكاران است".(بحار، ج60، ص216، ح37).
گویا این حركت، همان حركتی است كه از امام باقر نقل شده است: "گویا میبینم گروهی از مشرق زمین خروج میكنند و طالب حق هستند، اما به آنان پاسخ داده نمیشود. مجدداً برخواستهی خود تاكید میكنند ولی جواب نمیشنوند. پس چون چنین دیدند، شمشیرها را به دوش میكشند، در مقابل دشمن میایستند تا حق به آنها داده میشود، اما این بار قبول نمیكنند بلكه قیام میكنند و نمیدهند آن را (پرچم قیام را) مگر به صاحب شما(اما زمان(ع))".(بحار الانوار، ج52، ص243، ح116).
خروج سید حسنی و خراسانی را كه در روایات به آنها اشاره شده، میتوان در این باره دانست. بنابراین، موقعیت اجتماعی آن روز ایران حركت به سوی حق طلبی و دعوت به آمادگی برای ظهور است.
در بستر این جامعه نیز یاران حضرت شكل میگیرند. در حدیثی از امام صادق(ع) نقل شده است: "قم را قم نامیدند، چون اهل او، اجتماع میكنند با قائم آل محمد(ص) و با او قیام میكنند و او را یاری میكنند".(بحار الانوار، ج 57و 60، ص216، ح38).
در روایاتی كه به نام یاران و شهرها اشاره دارد، شهرهای متعددی از ایران ذكر شده است. خلاصه آن كه ایران، مركز صدور دین و معارف اهل بیت است و زمینهسازی برای ظهور میكند.
در برخی از روایات اهل بیت(ع) به حضور فعال عجم در سپاه و ارتش مخصوص امام مهدی(ع) اشاره شده است. البته مقصود از عجم ملتهای غیر عرب است، ولی به احتمال زیاد بیشترین مصداق آن در عصر ظهور، ایرانیان خواهند بود به ویژه كه مركز ثقل شیعه در ایران است.
مجموعه روایات وارده در مورد ایرانیان نشان میدهد كه این گروه زمینهسازان حكومت حضرت مهدی(ع) در جهان هستند و بیشترین تأثیر را در روند استقرار حكومت آن خورشید عالمتاب دارند و در حقیقت حضرت مهدی(ع) به همراه یاران از جمله ایرانیان با دشمنان به مبارزه برمیخیزد.
اما سیمای قیام حضرت به صورت خلاصه چنین است:
با توجه به روایات به صورت خلاصه میتوان چنین گفت:
وقتی مردم جهان آماده پذیرش حضرت شدند، با دیدن علایم ظهور نگاهها متوجه مكه میشود. حضرت مهدی(عج) با اذن و امر خدا همراه با 313نفر از یاران در مسجد الحرام ظاهر میشوند و با معرفی خود ظهور را اعلام كرده و مردم را به سوی خدا و پیروی از خود دعوت میكند. با اعلام ظهور، یاران دیگر حضرت نیز به طرف مكه حركت میكنند تا اینكه جمعیت یاران به ده هزار نفر میرسد و حضرت خروج میكند. مكه را به تصرف در میآورد و پس از اصلاح امور به طرف مدینه حركت میكند. با تصرف این شهر و اصلاح امور آن به سمت عراق به راه میافتد. البته در طول حركت یاران دیگری نیز به سپاه حضرت افزوده میشود. در عراق پس از ارشاد و راهنمایی، به جنگ با معاندان و لشكر ظالم سفیانی میپردازد كه در نهایت به پیروزی حضرت و كشته شدن سفیانی و سپاه او میانجامد. سپس حضرت برای فتح بیت المقدس اقدام میكند. نزول حضرت عیسی(ع) و نماز خواندن ایشان پشت سر امام مهدی(ع) باعث میشود افراد زیادی از اهل كتاب به اسلام گرایش پیدا كنند و سر انجام با فرستادن یاران به نقاط مختلف عالم و فتح آن ، پیروزی نهایی برای اسلام رقم میخورد.
۱۴- پرسش: آیا با 40 بار دعای عهد یار حضرت می شویم ؟
پاسخ: در روایتی از امام صادق(ع) نقل شده است هر کس دعای عهد را چهل صبح بخواند از یاران قائم(ع) خواهد بود. البته باید دانست که خواندن دعا به تنهایی کافی نیست بلکه انسان باید قابلیت یاوری از امام را در خود ایجاد کند.
به بیان دیگر یكی از راههای ارتباطی میان انسان و خدا و حجت او "دعا" است. دعا راز و نیاز با محبوب و مناجات با مطلوب است. دعا اظهار ذلت و محبت با معشوق و عرض حاجت به معبود است و ... پس اصل دعا بسیار ارزشمند است. البته هر دعا تأثیر و خاصیت مناسب با خود را نیز دارد. یكی در بخشیده شدن گناه و پذیرش توبه مؤثر است و دیگری در وسعت رزق و روزی و دیگری در كسب علم و معرفت و ...
در این میان، دعاهایی كه از ائمه(ع) صادر شده و به دست ما رسیده، ارزش والا و برتر دارد. دعای عهد از امام صادق(ع) برای ما نقل شده و مضمون بسیار بلند دارد. ما عاجزانه از پروردگار خود میخواهیم به ما قابلیتی عنایت كند كه بتوانیم خود را برای یاوری امام آماده كنیم و واقعاً دست بیعت و وفاداری به او بدهیم. ما از خداوند ظهور او را میطلبیم و از او میخواهیم ما را در امر زمینه سازی و ظهور كمك كند. پس یكی از بهترین راههای ارتباط، دعا است كه به دنبال آن مشی صحیح زندگی را نیز به همراه دارد.
۱۵- پرسش: آیا با خواندن دعای عهد یار حضرت می شویم ؟
پاسخ: اگر كسی بخواهد در گروه یاران امام زمان(ع) قرار بگیرد باید صفات و شرایط یار بودن را در خود ایجاد كند.
برای یاران امام زمان(ع) ویژگیهایی گفته شده است؛ از جمله:
الف. معرفت: آنان معرفت و شناخت عمیقی از خداوند و امام دارند. امام علی(ع) درباره آنان فرموده است: مردانی كه خدا را چنان كه شایسته است شناختهاند". (منتخ الاثرع فصل 8، ب1، ح2). چنین معرفت همچنان امكان پذیر است كه انسان، امام زمان خود را بشناسد. امام صادق(ع) به نقل از امام حسین(ع) فرمود ای مردم! خدادوند خلق نكرد بندگان را مگر اینكه او را بشناسند. پس وقتی او را شناخته، عبادتش كنند. پس هنگامی كه او را عبادت كردند از عبادت(ذلت در برابر) غیر او بی نیاز میشوند. مردی پرسید: ای پسر رسول خدا، پدر و مادر فدایت باد معرفت خدا چیست؟ فرمود: اینكه مردم هر زمانی امام خود را كه اطاعتش بر آنان واجب است بشناسند".(بحار الانوار، ج 23، ص83، ح22).
پس معرفت امام راه شناخت خداست و یاران امام مهدای(عج) شناخت عمیقی از امام دارند. این شناخت فراتر از دانستن نام و نشان و نسبت امام است؛ بلكه معرفت به حق ولایت امام و جایگاه بلند او در عالم هستی است.
ب. اطاعت: نتیجه معرفت درست اطالعت از امام است؛ چرا كه اطاعت از او، اطاعت از خداست. پیامبر(ص) در توصیف یاران حضرت مهدی(ع) فرمود: "آنان در اطاعت از امام خود كوشا هستند"(بحار الانوار، ج 52، ص309، ح4).
ج. عبادت و صلابت: امام صادق(ع) در بیانی فرمود: شبها را با عبادت به صبح میرسانند و روزها را با روزه به پایان میرسانند. و در فراز دیگر فرمود: آنان مردانی هستند كه گویا دلهایشان پارههای آهن است(بحار الانوار، ج52، ص308).
د. شهادت طلبی: امام صادق(ع) فرمود: "آنان آرزو میكنند در راه خدا شهید شوند".(همان)
ه. اتحاد و همدلی: امام علی(ع) فرمود: "ایشان یكدل و هماهنگ هستند" (یومالخلاص، 224).
و. بصیرت و نورانیت: آنان كسانی اند كه دلههای نورانی داشه و چشم حقیقت بین قلببی آنان باز شده است و دیگران را نیز به راه راست هدایت میكنند. امام صادق(ع) فرمود: "آنان مانند چراغند گویا قلبهایشان مانند قندیل میدرخشد".(بحار الانوار، ج52، ص308).
دعای عهد یكی از ابزار و وسایلی است كه انسان با خواندن آن سعی میكند نام و یاد حضرت را هر روز در زندگی خود جاری كند و بیعتش را با امام تجدید نماید. انسان با خواندن دعای عهد از خداوند مدد میجوید تا لیاقت سربازی در ركاب امام مهدی(ع) را پیدا كند، و از خداوند میخواهد اگر چنین لیاقتی پیدا كرد ولی قبل از ظهور از دنیا رفت امكان بازگشت مجدد به دنیا(رجعت) را برای او فراهم كند.
بنابراین دعای عهد مانند هر دعای دیگر زمانی اثر خود را خواهد داشت كه انسان با گناه و آلودگی قابلیت عنایتهای الهی را از دست ندهد.
۱۶- پرسش: آیا می توان دوران ظهور حضرت مهدی را درک کرد؟ آیا تنها زندگان یاور حضرت هستند؟
پاسخ: ما این امید را داریم كه زمان ظهور را درك كرده و در ركاب حضرت باشیم، ولی اگر عمر ما به زمان ظهور متصل نشد؛ بنابرآنچه از قرآن و روایات استفاده میشود، این است كه گروهی از مؤمنان ـ كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند ـ به اذن خدا به دنیا برمیگردند و در ركاب حضرت و جزء یاران او خواهند بود. یاران آن بزرگوار هم از افرادی هستند كه در زمان ظهور زندهاند و هم از كسانیاند كه قبل از ظهور از دنیا رفته و دوباره زنده میشوند. لذا از ما خواسته شده كه هر روز صبح دعای عهد بخوانیم(مفاتیح الجنان، بعد از دعای ندبه) امام صادق(ع) در روایتی فرمود: هر كس قبل از صبح این دعا را بخواند؛ از یاران قائم(عج) خواهد بود و اگر پیش از ظهور بمیرد، دوباره زنده شده و از قبر خارج میشود. در متن این دعا نیز ما از خدا میخواهیم اگر قبل از ظهور از دنیا رفتیم دوباره زنده شویم: "اللهم ان حال بینی و بینه الموت...".
۱۷- پرسش: آیا خود یاران حضرت مهدی می دانندن که یاور حضرت خواهند بود؟
پاسخ: تا قبل از ظهور سرباز بودن برای كسی چندان روشن و مشخص نیست و لذا هر كس در كسب ایمان و تقوا، تلاش بیشتری كند، میتواند در گروه یاران قرار گیرد. به علاوه یاران آن حضرت، محدود به گروه خاصی نیستند، بلكه هر كس تلاش كند میتواند جزء یاران باشد. بله یاران گروه اول 313 نفرند؛ ولی حضرت در جریان ظهور نیاز به یاران فراوان دارد. ولذا امكان سرباز امام زمان(عج) شدن برای همه وجود دارد.
۱۸- پرسش: آیا یاران همه شیعه و مردم همه باید شیعه شوند ؟ چگو نه ؟
پاسخ: در ابتدا باید توجه داشت:
یاران حضرت را سه گروه تشکیل می دهند:
الف. 313 که یاران خاص هستند؛
ب. ده هزار نفر ؛
ج. عموم شیعیان و محبان.
در روایتی از امام جواد(ع) آمده است: "پس هنگامی که این تعداد (313 نفر) از اهل اخلاص گرد او (در مکه و به اذن خدا) جمع شدند، خدا امر او را ظاهر کند. پس هنگامی که برای او عقد (ده هزار نفر مرد) کامل شد، به اذن خدای عزوجل خروج می کند".(کمال الدین، ج2، ب36، خ2)
یاران گروه اول و دوم کسانی هستند که ولایت و امامت امام مهدی(ع) را پذیرفته و لیاقت سربازی را در خود ایجاد کردهاند. اما گروه سوم(شاید برخی از افراد گروه دوم) هم میتوانند از افرادی باشند که قبل از ظهور شیعه بوده و لیاقت یاری امام را پیدا کردهاند و هم میتوانند از افراد غیر شیعه باشند که با درک ظهور و شنیدن پیام دعوت امام با توجه به فطرت الهی و عدالت خواه و حق طلب خود حضرت را بپذیرند و با همه وجود سر به اطاعت او بگذارند.
ب. برای ظهور شرایطی ذکر شده است که در صورت فراهم آمدن آنها ظهور تحقق پیدا میکند.
مراد از شرایط انقلاب كه ظهور و قیام حضرت مهدی(ع) نمونهی كامل و بارز آن است، اموری است كه پدیدهی انقلاب به آنها وابستگی وجودی دارد و تحقق آن، متوقف و مشروط به وجود این امور است. برای انقلاب جهانی و بزرگ امام مهدی(ع) مانند هر انقلاب دیگر، چهار شرط متصور است:
الف. قانون جامع:
یك انقلاب برای در هم شكستن وضع موجود و برقراری وضع مطلوب، به دو برنامه نیاز دارد: 1. برنامه برای نابودی وضع موجود؛ 2. قانون مناسب برای حركت جامعه به طرف وضعیت مطلوب و رسیدن به حالت آرمانی.
قیام جهانی حضرت مهدی(ع) نیز این شرط را لازم دارد. برنامهی حركت، در قسمت اول، بر اساس روایات، حركت مسلحانه است تا نابودی كامل شرك و كفر. به عبارت دقیقتر، حضرت هنگام ظهور ابتدا مردم را دعوت به دین و امامت میكند و اگر كسی مخالفت كرد و خواست به راه شرك و ر ادامه دهد، حضرت با وی مقابله میكند. این روش بر گرفته از قرآن است: "وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَ یكُونَ الدِّینُ لِلَّهِ"(بقره، 193).
برنامه حضرت در بخش دوم نیز، بر اساس عمل به كتاب خدا و سنت پیابر است. پیامبر فرمود: "سیره و سنت او سنت من است. مردم را بر دین و آیین من به پا خواهد داشت و آنان را به كتاب پروردگارم دعوت میكند".(كمال الدین، ج 2، ب39، ح6).
ب. رهبری:
شرط دیگر برای پیدایش یك انقلاب، وجود رهبر و پیشوایی آگاه و توانمند و دلسوز است تا با آشنایی كامل از اهداف و برنامهها و زمینهها و موانع، با مدیریتی صحیح و قاطع، حركت انقلاب را رهبری كند و تا آخرین نفس ادامه دهد.
انقلاب عظیم امام مهدی(ع) نیز دارای این شرط است. رهبر این انقلاب، بزرگ مردی از سلسله امامت است كه در دامان امام پرورش یافته و وارث علوم پیامبر و آگاه به قرآن و معارف دین است. پیامبر فرمود: "منا مهدی هذ الامة الذی یملأ الارض قسطاً و عدلاً كما ملئت جوراً و ظلما؛ مهدی این امت از ما است، كسی كه زمین را از قسط و عدل پر میكند همانگونه كه از جور و ظلم پر شده است".(كمال الدین، ج1، ب24، ح10).
ج. یاران:
شرط دیگر یك انقلاب، وجود یارانی فداكار است كه با آشنایی نسبت به برنامهها و اهداف و اعتقاد به انها، تا آخرین لحظه، از رهبر و انقلاب دست برندارند و آمادهی هر گونه فداكاری باشند. قیام جهانی امام مهدی(ع) نیز نیاز به یارانی دارد كه ضمن آشنایی و اعتقاد به امام و دین تا آخرین لحظه فداكاری كنند.
از امام جواد(ع) در ضمن حدیثی نقل شده است كه اصحابش به سوی او اجتماع میكنند كه سیصد و سیزده نفرند، به تعداد اهل بدر، از نقاط مختلف زمین ... وقتی این عده جمع شدند خدا امر او را ظاهر میكند و چون عقد كامل شد، كه دههزار نفرند، خروج میكند به اذن خدا. (كمال الدین، ج2، ب37، ح2).
د. آماگی و پذیرش عمومی:
یكی دیگر از شرایط یك انقلاب و تحقق آن، پذیرش مردمی است. اگر مردم آن را نخواهند، حتماً به سرانجام نمیرسد. نمونهی آن، قیام خونین كربلا است كه مردم نخواستند و به شهادت امام حسین(ع) منتهی شد. (البته وظیفه امام حسین(ع) بر اساس دستور خدا، حركت و قیام بود).
انقلاب امام مهدی(ع) نیز این شرط را لازم دارد. مردم باید به حدی از رشد و آگاهی رسیده باشند كه پذیرای حركت اصلاحی و قیام بزرگ منجی عالم بشریت باشند.
از میان چهار شرط یاد شده دو شرط فراهم است و آن، طرح و برنامه و وجود رهبر است، اما آیا شرط سوم و چهارم نیز فراهم شده است؟ آیا یاران فداكاری كه معرفت مناسبی داشته باشند، به مقدار كافی فراهم است؟ آیا مردم آمادگی پذیرش انقلاب او را پیدا كردهاند؟
بنابراین، آنچه باید اتفاق بیافتد آن است که عموم مردم خواستار آمدن منجی آسمانی و رهایی از وضعیت موجود باشند.
۱۹- پرسش: برای سربازی امام زمان (عج) چه باید بکنیم ؟
پاسخ: برای سربازی امام زمان(عج) توجه به چند اصل لازم است:
الف. معرفت نسبت به امام و اهداف و برنامه های او؛ یك سرباز امام باید بداند معنای صحیح امامت چیست و امام در نظام هستی در چه جایگاهی قرار دارد و نیز بداند كه هدف از قیام چیست.
ب. اعقتاد و باورها؛ سرباز و یاور حضرت علاوه بر ایمان قوی نسبت به خداوند و معارف دین باید دارای اعتقاد محكم به امام و اهداف او باشد و با همه وجود باور كند.
ج. عمل كردن به وظایف دینی و رعایت امور شرعی؛ كسی كه بخواهد از یاران امام زمان(عج) باشد، باید نسبت به وظایف شرعی اهتمام جدی داشته باشد. واجبات را انجام دهد به خصوص نماز را در اول وقت اقامه كند. محرمات را ترك كند، حدود دینی و حلال و حرامها را به صورت دقیق رعایت كند.
د. دعا كردن و عهد بستن؛ كسی كه بخواهد در گروه یاران قرار گیرد، باید با دعا و توسل از خداوند بخواهد كه در او قابلیت سربازی امام زمان(عج) را با انجام وظایف دینی ایجاد كند. باید بكوشد با خواندن دعای عهد(كه بعد از دعای ندبه در كتاب مفاتیح الجنان آمده) هر روز با امام، عهد و پیمان خود را تجدید كند.
هـ. تخلق به اخلاق نیكو؛ كسی كه یاوری امام را خواستار است، باید صفات نیك را در خود زنده وصفات نا پسند را از خود دور كند. خوش اخلاق و خدمتگزار مردم باشد. طمع در دنیا نداشته باشد و دنبال جمع مال دنیوی نباشد. بكوشد اهل عبادت و زهد باشد. رضایت الهی را بخواهد و صبر در امور را پیشه كند.
۲۰- پرسش: آیا در میان این همه افراد، تعداد 313 نفر یار وجود ندارد تا امام زمان (عج) ظهور نمایند ؟
پاسخ: باید گفت: همانگونه كه یك رشته علل و عوامل باعث غیبت شد و مردم از نعمت وجود امام ظاهر محروم شدند، همچنین ظهور امام نیز مشروط به تحقق زمینهها و شرایط آن است و تا این شرایط فراهم نشود، ظهوری نخواهد بود.
یكی از شرایط عمده، وجود یاورانی است كه به همراه امام بار قیام را بر دوش بكشند و تا آخر از همراهی و یاری رهبر خود دست برندارند و او را تنها نگذارند.
سدیر صیرفی در گفت و گویی با امام صادق(ع) درباره عدم قیام میگوید:
حضرت مرا به خارج مدینه برد تا آن كه وقت نماز، در محلی پیاده شدم،
امام صادق(ع) به جوانی كه در آن نزدیكی بز میچراند نگاهی كرد و فرمود:
«ای سدیر! به خدا قسم! اگر پیروان من به تعداد این بزها بودند، بر جای نمینشستم(و قیام میكردم).»
سدیر گوید: بعد از تمام شدن نماز، حیوانات آن گله را شمردم و یافتم كه عدد آنها از هفده تجاوز نمیكند.
(كافی، ج2، ص190، ح4).
تحقق این شرط، لازم است ، ولی كافی نیست، بلكه باید زمینههای دیگر نیز فراهم شود كه از مهمترین آنها، قابلیت مردم برای پذیرش دولت حق است. به این معنا كه عموم مردم و جامعه بشری(نه گروهی خاص و در منطقهای خاص) باید به درجهای از معرفت برسند كه دریابند حكومتها و مكاتب ساختهی بشر، جوابگوی نیاز مردم نیست و به وسیلهی اینها، سعادت و عدالت واقعی به بشر هدیه نمیشود.
خلاصه آنكه مردم، خود باید ظهور عدالت را بخواهند و جهانیان را با زیباییهای دوران ظهور آشنا كنند و روحیهی عدالت طلبی و ظلم ستیزی را در همه جا گسترش دهند.
مرحوم خواجه طوسی، در كتاب تجرید الاعتقاد، علت غیبت امام را كوتاهی مردم میداند؛ چرا كه اعمال و كردار مردم، باعث شد امام از میان مردم برود. بنابراین باید مردم از راه غلطی كه رفتهاند برگردند و امام را بخواهند تا ظهور صورت گیرد.
و از همین رو، شیخ صدوق در مقدمهی كتاب كمال الدین میگوید: ظهور حجتهای الهی در مقامات پیشوایی خود، بر سبیل امكان و تدبیر، نسبت به مردم زمان خودشان است. اگر حال(مردم) طوری باشد كه امام بتواند تدبیر و رهبری اولیایش را بر عهده بگیرد ـ یعنی مردم حاضر باشند حرف او را بپذیرند و او بتواند ارادهی خدا را پیاده كند ـ ظهور آن حجت، لازم خواهد بود و اگر وضع به گونهای باشد كه امام نتواند تدبیر در رهبری اولیایش را بر عهده بگیرد و حكمت الهی، موجب پنهانی او گردد و تدبیر نیز آن را اقتضا كند، خداوند او را در پشت پرده غیبت، نهان میسازد تا زمانی كه وقت مناسب فرا رسد».
۲۱- پرسش: برخورداری حضرت (ع) و اصحاب از امداد های غیبی ؟
پاسخ: از روایات استفاده میشود در عصر ظهور که حاکمیت حق و عدل و نابودی شرک و کفر در آن رقم میخورد، منادیان راستی از الطاف و امدادهای خاص خداوند برخوردار هستند.
* آنان از لحاظ جسمی قوی بنیه هستند، ریان پسر صلت میگوید: به امام رضا (ع) عرض کردم: آیا شما صاحب این امر هستید؟ حضرت فرمود: من امام و صاحب امر هستم، ولی نه آن صاحب امری که زمین را از عدل و داد پر میکند آنگاه که از ظلم و ستم پر شده باشد، چگونه میتوانم صاحب آن امر باشم در حالی که ناتوانی جسمی مرا میبینی؟ قائم کسی است که وقتی ظهور کند در سن پیران است ولی به نظر جوان میآید، اندامی قوی و تنومند دارد به طوری که اگر دست را به سوی بزرگترین درخت دراز کند آن را از ریشه بیرون میآرود.(بحار الانوار، ج52، ص322).
در وصف یاران امام مهدی(ع) از امام سجاد(ع) نقل شده است: آنگاه که قائم ما قیام کند، خداوند سستی و ضعف را از شیعیان ما دور میکند و دلهایشان را چون پارههای آهن محکم و استوار مینماید و به هر کدام از آنان قدرت چهل مرد میبخشد و آنان فرمانروایان و بزرگان زمین میشوند(بحار الانوار، ج52، ص317). و امام صادق(ع) فرمود: به هنگام فرا رسیدن امر ما(حکومت امام مهدی(ع)) خداوند ترس را از دل شیعیان ما برمیدارد و در دل دشمنان ما جای میدهد، در آن هنگام هر یک از شیعیان ما از نیزه برندهتر و از شیر شجاعتر میشوند.(بحار الانوار، ج52، ص326).
* لشکر رعب، امام صادق(ع) نقل شده است: قائم ما اهل بیت با ترس و رعب یاری میشود.(مستدرک الوسایل، ج12، ص335).
* فرشتگان و جنیان، امام علی(ع) میفرماید: خداوند، حضرت مهدی(ع) را با فرشتگان، جن و شیعیان مخلص یاری میکند(ارشاد القلوب/ص286) . ابان بن تغلب از امام صادق(ع) نقل میکند: آنگاه که او پرچم پیامبر را به اهتزاز درآورد، سیزده هزار و سیزده فرشته به زیر پرچمش گرد میآیند که با نوح پیامبر در کشتی، با ابراهیم خلیل در آتش، و با عیسی هنگام عروج به آسمان همراه بودند. همچنین چهار هزار فرشته به یاری حضرت میشتابند. آن فرشتگانی هستند که بر سرزمین کربلا فرود آمده بودند تا در رکاب امام حسین(ع) بجنگند ولی اذن این کار را نیافتند و به آسمان رفتند و چون با اذن جهاد بازگشتند امام حسین(ع) را شهید یافتند و در اندوه از دست دادن این فیض بزرگ، همواره ناراحت و اندوهگینند و تا روز رستاخیز، گرداگرد صریح امام حسین(ع) میچرخند و اشک میریزند. (کامل الزیارات، ص120). و نیز از امام باقر(ع) نقل شده است: فرشتگانی که در جنگ بدر به پیامبر(ص) یاری دادند هنوز به آسمان باز نگشتهاند تا این که حضرت صاحب الامر را یاری رسانند و تعدادشان پنج هزار فرشته میباشد.(مستدرک الوسایل، ج2، ص448).
بنابراین امدادهای الهی به صورتهای مختلفی شامل حال حضرت و یارانش میشود.
۲۲- پرسش: جمله زیبای امام صادق (ع) که فرموده اند : اگر من زمان او (حضرت مهدی ) را درک می کردم همه عمرم را با خدمتگزاری او سپری می کردم . لطفا بیشتر توضیح دهید و تفسیر نمایید.
پاسخ:ما معتقدیم كه امامان بزرگوار(ع) نور واحد هستند كه هر كدام در زمان خود به وظیفهای كه خداوند بر عهده آنان گذاشته بود، عمل كردند. آنان افرادی بودند كه در قله كمالات و انسانیت قرار داشتند. بر این اساس نمیتوان از این روایت استفاده كرد كه امام زمان(ع) مقام و منزلت بالاتری از امام صادق(ع) دارد. شاید مراد و محتوای روایت چنین باشد: "از آنجا كه امام زمان(ع) پس از رحلت امام یازدهم، حجت خدا در زمین بوده و امام و رهبری مردم از طرف خدا بر عهده او قرار دارد و همه وظیفه اطاعت و امتثال از او را دارند و باید در راستای اهداف او حركت كنند و او را یاری دهند، امام صادق(ع) چنین تعبیری كرده است. بدین معنا كه اگر من هم در زمان او باشمع تحت رهبری او خواهم بود. چنانچه وجود مقدس امام حسین(ع) در زمان حیات امام حسن(ع) تحت امامت و رهبری آن بزرگوار بود.
۲۳- پرسش: چرا یاران حضرت در موقع ظهور 313 نفرند و وجود این تعداد چه تاثیری در ظهور امام زمان (عج) دارد ؟
پاسخ: همانگونه كه میدانید هر پدیده و اتفاقی برای نتیجه دادن احتیاج به شرایط خاصی دارد؛ یعنی، از یك عمل در شرایط خاص میتوان نتیجه مطلوب را گرفت و انجام كاری در هر شرایط ثمر بخش نیست.
ظهور و قیام امام زمان(ع) نیز برای به ثمر رسیدن و نتیجه دادن، احتیاج به شرایطی دارد كه به آن «شرایط ظهور» گویند و در صورتی كه این شرایط فراهم شود، ظهور اتفاق میافتد.
یكی از آن شرایط وجود یاران لایق و كارآمد است. معلوم است كه بدون یاران مفید، یك رهبر نمیتواند اهداف خود را عملی سازد.
بنابراین برای ظهور نیاز به اصحابی با كفایت است و در رأس آنان 313 نفر هستند. اینان بهترین و بالیاقت ترین افراد هستند و فرمانده و كارگزاران امام زمان(ع) در دوران ظهور خواهند بود و همه آنها نیز اهل زمان ظهور نخواهند بود، بلكه تعدادی در گذشته بودند؛ اما زنده شده و به دنیا برمیگردند(مانند اصحاب كهف، مالك اشتر، مقداد، سلمان و ...).
اینكه چرا 313 نفرند؟
باید گفت: دلیل خاصی لازم ندارد بالاخره باید تعدادی یاران اصلی حضرت باشند. البته شاید به جهت یادآوری جنگ بدر است كه اولین جنگ پیامبر اسلام بود و تعداد یاران آن حضرت 313 نفر بودند.
درباره اینكه آیا 313 نفر پیدا شدهاند؛ گفتنی است: ظهور شرایط متعددی دارد كه یكی وجود یاران است و به غیر آن، پذیرش عمومی مردم و آماده بودن كل جامعه نیز شرط است. پس تنها وجود یاران نیست كه باعث ظهور میشود. علاوه بر اینكه یاران حضرت تنها 313 نفر نیستند، بلكه آغاز قیام و حركت امام با حدود ده تا پانزده هزار نفر شروع خواهد شد. بنابراین امام یاران زیادی لازم دارد كه باید آماده جانفشانی در راه ایمان و عدالت شوند و علاوه بر یاران، مردم نیز آماده گردند تا ان شاء الله ظهور هر چه سریعتر اتفاق افتد.
۲۴-پرسش: چرا تعداد زنانی که از یاران حضرت مهدی خواهند بود کم است؟
پاسخ: بنابر آنچه از روایات استفاده میشود، یاران حضرت را سه گروه تشكیل میدهند:
1. 313 نفر یاران خاص كه در ابتدای ظهور خدمت حضرت اجتماع میكنند؛
2. لشكر و گروه ده هزار نفری كه با اجتماع آنان خروج صورت میپذیرد؛
3. عموم شیعیان و ارادتمندان كه در طول حركت امام مهدی(ع) به ایشان ملحق میشوند.
اگر سخنی از پنجاه زن به میان آمده است، مربوط به گروه اول است. از امام باقر(ع) در روایتی بلند نقل شده است: "....قسم به خدا، 313 تن كه در بین آنان، 50 زن هستند در مكه اجتماع میكنند ...."(بحار الانوار، ج52، ص223، ح87) و طبیعی است وقتی شمار زنان در گروه اول به این تعداد باشد در گروههای بعدی بیشتر خواهد بود.
علاوه بر اینكه پرسش از كم بودن تعداد زنان نسبت به مردان در میان یاوران حضرت، حرف صحیح و پسندیدهای نیست، چرا كه یاوری، نه فقط به معنای جنگیدن و سلاح بركشیدن است، بلكه یار و یاور واقعی، كسی است كه با همهی وجود ، در خدمت امام و اهداف او باشد و آن چه را كه حضرت از او میخواهد، انجام دهد. در زمان غیبت و انتظار، به وظیفه یك منتظر واقعی آگاه باشد و آنچه را در این مدت بایسته است، انجام دهد و در زمان ظهور، گوش به فرمان و مطیع دستورهای او باشد و امر او را امتثال كند. مگر فاطمه زهرا(س) و زینب كبرا(س) از یاوران پیامبر و امام زمان خود نبودند؛ در حالی كه جنگ ظاهری با اسلحه نداشتند؟ هر كس به تاریخ بنگرد به خوبی به نقش بارز و بی بدیل آنان، در یاری رهبر خود پی میبرد. یاری رهبر در رساندن پیام او و مكتبش بسیار ارزشمند است و اصولاً حركت فرهنگی، پایه و اساس است و لذا در روایت، به علم و عالم و قلم او اشاره شده است: "مداد العلماء افضل من دماء شهداء"؛ چرا كه اگر یاری امام در بعد فرهنگی و تبیین معارف دین او نباشد و مردم آگاه به اهداف و برنامههای امام نباشد، طبعاً، برای كمك به گسترش فرهنگ و مكتب او، سلاح به دست نمیگیرند. زنان در این عرصه مهم، به خوبی میتوانند ایفای نقش نموده و یاری امام خود را در حد اعلا، اعلام و آشكار كنند.
در مواردی كه یاری كردن مربوط به حالت جنگ و قیام و جهاد باشد، طبیعی است كه مردان باید حضوری فعالتر داشته باشند؛ چرا كه خداوند با توجه به ویژگیهای جسمی و روحی زنان و مردان وظایف و تكالیف را قرار میدهد و ویژگیها و مشكلات جنگ، به گونهای است كه نه با جسم زن سازگاری دارد و نه با روح او همخوان است. لذا وظیفه جهاد، از دوش آنان برداشته شده است(مگر در زمان ضرورت).
۲۵- پرسش: چرا زنان نیز جزء یاوران حضرت هستند ؟
پاسخ: باید توجه داشت كه زنان نیمی از پیكره جامعه انسانی را تشكیل میدهند. بنابراین بسیار طبیعی است كه در زمان ظهور، اینان نیز در نقش یاوران امام عصر(عج) وظیفه یاوری خود را به انجام برسانند. گفتنی است كه یاوری فقط شمشیر وسلاح بركشیدن نیست، مگر حضرت زهرا(س) و حضرت زینب(س) از یاران امام زمان(ع) خود نبودند؟ یاور كسی است كه وظیفهای كه بر دوش او نهاده میشود عمل كند. لذا زنان نیز میتوانند در عرصههایی كه توانایی دارند (مانند تبلیغ و تبیین دین) وارد شوند و به یاری امام خود بشتابند.
۲۶- پرسش: چرا وجود 313 نفر یار جزء شرایط ظهور است و چرا 313 وآیا اینها هنوز پیدا نشده اند؟
پاسخ: معلوم است كه بدون یاران مفید، یك رهبر نمیتواند اهداف خود را عملی سازد. بنابراین برای ظهور نیاز به اصحابی با كفایت است و در رأس آنان 313 نفر هستند. اینان بهترین و بالیاقت ترین افراد هستند و فرمانده و كارگزاران امام زمان(ع) در دوران ظهور خواهند بود و همه آنها نیز اهل زمان ظهور نخواهند بود، بلكه تعدادی در گذشته بودند؛ اما زنده شده و به دنیا برمیگردند(مانند اصحاب كهف، مالك اشتر، مقداد، سلمان و ...).
اینكه چرا 313 نفرند؟ باید گفت: دلیل خاصی لازم ندارد بالاخره باید تعدادی یاران اصلی حضرت باشند. البته شاید به جهت یادآوری جنگ بدر است كه اولین جنگ پیامبر اسلام بود و تعداد یاران آن حضرت 313 نفر بودند.
درباره اینكه آیا 313 نفر پیدا شدهاند؛ گفتنی است: ظهور شرایط متعددی دارد كه یكی وجود یاران است و به غیر آن، پذیرش عمومی مردم و آماده بودن كل جامعه نیز شرط است. پس تنها وجود یاران نیست كه باعث ظهور میشود. علاوه بر اینكه یاران حضرت تنها 313 نفر نیستند، بلكه آغاز قیام و حركت امام با حدود ده تا پانزده هزار نفر شروع خواهد شد. بنابراین امام یاران زیادی لازم دارد كه باید آماده جانفشانی در راه ایمان و عدالت شوند و علاوه بر یاران، مردم نیز آماده گردند تا ان شاء الله ظهور هر چه سریعتر اتفاق افتد.
۲۷-پرسش: چرا یاران حضرت 313 نفر است ؟
پاسخ: ب. بنابر روایات، یاران حضرت را سه گروه تشكیل میدهند:
1. سیصد و سیزده نفر؛
2. ده هزار نفر؛
3. عموم شیعیان و مؤمنان هستند.
اینان از مكانهای مختلف هستند. در روایتی از وجود مقدس امام جواد(ع) نقل شده است: "اجتماع میكنند به سوی او اصحاباش به تعداد اهل بدر، سیصد و سیزده نفر از نقاط مختلف زمین."(كمال الدین، ج2، ب37، ح2). البته در برخی از روایات نام برخی افراد از بعضی شهرها ذكر شده است كه هم نام این اشخاص مبهم است، مثلاً محمد از طالقان كه میتواند نام عدهی زیادی باشد و هم نام شهرها فرق كرده و هم برخی از نامها مربوط به شهرهای متعدد در كشورهای گوناگون است. بعلاوه سند این روایات، قابل اعتماد نیست، لذا نمیتوان گفت، از كدام شهر، چه افرادی از گروه یاران هستند، ولی آن چه مسلم است، این است كه یاران حضرت، از مناطق مختلفاند.
هنگامی كه بنیان گذار حكومت واحد جهانی، حضرت مهدی موعود(ع) بر اساس عدالت و آزادی واقعی مأمور به تشكیل حكومت میشود تعداد 313 نفر از یاران خاص آن حضرت در اطراف شمع وجود مقدسش جمع میشوند و آنها در واقع فرماندهان لشكری و كشوری دولت كریمه مهدی(ع) میباشند. در روایات تركیب دولت امام مهدی(ع) از انسانهای وارسته و متقی تشكیل مییابد كه نام برخی از آنها بدین گونه است:
هفت نفر از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی(ع)، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، مالك اشتر، ابودجانه انصاری و قبیله همدان. امام صادق(ع) میفرماید: هنگامی كه حضرت قائم آل محمد(ص) قیام كند هفده تن را از پشت كعبه زنده میگرداند كه عبارتند از: پنج تن از قوم موسی(ع) كه به حق قضاوت كرده و با عدالت رفتار میكنند، هفت تن از اصحاب كهف، یوشع وصی موسی، مؤمن آل فرعون، سلمان فارسی، ابودجانه انصاری و مالك اشتر"(تفسیر عیاشی، ج2، ص32، اثبات الهداة، ج3، ص550).
بنابر این یاران حضرت هم از افرادی هستند كه در زمان ظهور زندهاند و هم از افرادی هستند كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند و هنگام ظهور دوباره زنده میشوند.
ج. دلیل خاصی در این كه چرا یاران گروه اول 313 نفر هستند وارد نشده است. بالآخره باید گروه اول تعدادی باشند.
شاید بتوان گفت: این كه تعداد یاران امام مهدی(ع) همچون یاران پیامبر اكرم(ص) در جنگ بدر 313 نفر است برای آن است كه یاد و خاطره جنگ زیبای بدر زنده شود. جنگی كه مسلمانان عده كمی بودند با تجهیزات نامناسب، و فقط تكیه بر خدا داشته و با ایمان وارد معركه جنگ شدند. هدف حفظ اسلام و دین بود. امدادهای خاص و ویژه الهی نازل شد، چنانچه در ابتدای سوره انفال به آن اشاره شده است. جنگی كه همه گروههای مسلمان آن زمان، در آن حضور داشتند. افراد سپاه از همه اقشار و سنین مختلف تشكیل شده بود و پیروزی قاطع مسلمانان در آن رقم خورد. بسیاری از سران مشرك و كافر سپاه مكه كشته شدند، این جنگ سرآغاز بسیار زیبایی برای شروع حركت اسلام بود كه سر انجام نیز به فتح منطقه عربستان تمام شد.
د. ما به آیهای در این زمینه بر خورد نكردهایم.
۲۸-پرسش: چگونه حضرت مهدی با عده قلیلی بر جهان حاکم می شوند ؟
پاسخ: یاران حضرت را سه گروه تشکیل می دهند:
الف. 313 که یاران خاص حضرت هستند؛
ب. ده هزار نفر كه در آغاز ظهور كنار حضرت گرد می آیند؛
ج. عموم شیعیان و محبان كه بعد از اعلام ظهور به یاری حضرت میشتابند .
در روایتی از امام جواد(ع) آمده است: «پس هنگامی که این تعداد (313 نفر) از اهل اخلاص گرد او (در مکه و به اذن خدا) جمع شدند، خدا امر او را ظاهر کند. پس هنگامی که برای او عقد (ده هزار نفر مرد) کامل شد، به اذن خدای عزوجل خروج می کند».(کمال الدین، ج2، ب36، خ2)
ناگفته نماند كه در طول تاریخ جنگها و انقلابها ثابت كرده است كه زیادی لشكر خیلی تعیین كننده جنگ نیست بلكه صبرو استقامت مبارزین است كه سرنوشت جنگ را رقم میزند . و خوشبختانه این صبوریت و استقامت از ویژه گی های یاران مهدی است .
علاوه بر یاران كه یكی از عوامل پیروزی امام مهدی(ع) میباشد ـ باید به امور دیگری كه در این حركت الهی و نصرت امام دخالت دارند، توجه داشت. از جمله این امور: ایجاد رعب و هراس (خداوند در دل دشمن هراس میاندازد به گونهای كه در جنگ دچار تزلزل روحی و فكری و جسمی میشوند و نمیتوانند به درستی از امكانات خود استفاده كنند)، مدیریت جامع امام، برنامهریزی صحیح دعوت مردم به شناخت امام و حق طلبی، امدادها و عنایتهای غیبی الهی، حضور ملائكه در گروه لشكریان امام عصر(ع) واز جمله حمایت توده مردم از قیام مهدی در این نبرد خیلی كار ساز و تعیین كننده است . با فراگیری ظلم واستبداد مستضعفین عالم و توده مردم تشنه ظهور فرد مصلح گشته تا به این ظلم و اجحاف خاتمه دهد. وقتی حضرت ندای عدالت خواهی را بلند میكند همه با تمام وجود خواستار او میشوند و... به این صورت است كه افكار عمومی جهان از نهضت حضرت حمایت می كند . با این توضیح طرفداران حضرت خیلی هم كم نیستند .
۲۹-پرسش: چه کسانی در هنگام ظهور حضرت مهدی (عج) به یاری او می شتابند ؟
پاسخ: هنگام ظهور، وقت عمل است، فقط كسانی میتوانند این توفیق را به نحو احسن داشته باشند كه در زندگی خود قبل از ظهور، دارای ایمان كامل و اعمال نیك، اخلاق حسنه، تقوای الهی و آگاهی بوده و توان خدمت به حضرت و جامعه را در خود مهیا كرده باشند یعنی در تمام جهات، كمالات انسانی و الهی شوند و منتظر واقعی و پیرو استوار امام در ظاهر و پنهان باشند.
۳۰- پرسش: دائمی بودن 313 نفر تا آخر حکومت حضرت مهدی (ع) با دلیل ؟
پاسخ: برای طول عمر یاران ویژه امام عصر(ع) تا پایان عمر حکومت آن بزرگوار، دلیل خاصی نیست. اصولا خداوند برای افراد عمری طبیعی قرار میدهد تا در طول آن به کسب خوبی همت گمارند و سرنوشت خوبی برای خود رقم زنند. حال اگر بنابر مصالحی فرد عمر طولانی پیدا کرد لزومی ندارد که منتسبین به او نیز عمر طولانی غیر عادی داشته باشند. مگر آنکه مصلحت بر آن باشد. عمر طولانی حضرت دلیل عقلی و روایی دارد که باید تا پایان حکومت باقی باشد، ولی داشتن عمر طولانی برای یاران دلیل خاصی ندارد. البته ممکن است خداوند به یاران حضرت نیز عمر طولانی عنایت کند، ولی ما از آن خبر نداریم.
۳۱- پرسش: نقش زنان در ارتباط با امام زمان (عج) و ظهور ایشان چیست ؟
پاسخ:نقش زنان در دو بعد قابل بررسی است:
الف. دوران قیام و انقلاب: آنچه از روایات استفاده میشود زنان در ركاب حضرت و در جریان جنگ، همراه ایشان هستند و آنچه را كه ایشان امر میكند، انجام میدهند.
در بعضی از روایات آمده است:
«50 زن در گروه 313 نفری (گروه اول از یاران) حضور دارند.»
(بحار الانوار، ج52، ص223)
طبق بعضی از روایات، گروهی از یاران حضرت زنانی اند كه قبل از ظهور از دنیا رفته و هنگام ظهور رجعت كرده و به دنیا باز میگردند.
(دلایل الانامه، ص260).
ب. دوران پیروزی و حاكمیت عدل مهدوی: در این دوران ـ كه دوران رشد و شكوفایی علم و حكمت است ـ زنان حركت و رشد چشمگیری خواهند داشت. آنان چنان از علم و معارف اسلامی بهره میبرند كه حركات و رفتارشان، بر اساس قانون خدا است. بر این پایه به بهترین وجه ممكن به تربیت فرزندان با ایمان ـ در كنار حركت فرهنگی خود ـ اقدام میكنند.
امام باقر(ع) فرمود:
«در زمان امام مهدی(عج) به شما حكمت داده میشود، تا آنجا كه زن در درون خانهاش مطابق كتاب خدا و سنت پیامبر(ص) قضاوت میكند».
(بحار الانوار، ج52، ص352).
۳۲- پرسش: نقش زنان در انقلاب امام مهدی چیست؟
پاسخ: نقش زنان در دو بعد قابل بررسی است:
الف. دوران قیام و انقلاب: آنچه از روایات استفاده میشود زنان در ركاب حضرت و در جریان جنگ، همراه ایشان هستند و آنچه را كه ایشان امر میكند، انجام میدهند. در بعضی از روایات آمده است: "50 زن در گروه 313 نفری (گروه اول از یاران) حضور دارند. (بحار الانوار، ج52، ص223) طبق بعضی از روایات، گروهی از یاران حضرت زنانی اند كه قبل از ظهور از دنیا رفته و هنگام ظهور رجعت كرده و به دنیا باز میگردند.(دلایل الانامه، ص260).
ب. دوران پیروزی و حاكمیت عدل مهدوی: در این دوران ـ كه دوران رشد و شكوفایی علم و حكمت است ـ زنان حركت و رشد چشمگیری خواهند داشت. آنان چنان از علم و معارف اسلامی بهره میبرند كه حركات و رفتارشان، بر اساس قانون خدا است. بر این پایه به بهترین وجه ممكن به تربیت فرزندان با ایمان ـ در كنار حركت فرهنگی خود ـ اقدام میكنند. امام باقر(ع) فرمود: در زمان امام مهدی(عج) به شما حكمت داده میشود، تا آنجا كه زن در درون خانهاش مطابق كتاب خدا و سنت پیامبر(ص) قضاوت میكند".(بحار الانوار، ج52، ص352).
۳۳- پرسش: هنگام قیام حضرت چه کسانی و از چه مکانهایی هستند ؟ و چطور علم به ظهور دارند ؟
پاسخ: الف. در مورد یاران امام زمان(ع) هنگام ظهور آنچه از مجموعه احادیث معصومین به دست میآید، این است که یاران آن حضرت دو گروه میباشد:
1. یاران عمومی؛
2. یاران ویژه.
در هنگام ظهور، حضرت از مکه قیام نموده، به فراخوان عمومی میپردازد. در ابتدا یاران مخصوص ـ که به عنوان فرماندهان سپاه حضرت به شمار میروند به سوی مکه میآیند و در آنجا سپاهی با حلقهی ده هزار نفری از یاران را تشکیل میدهند و سپس به لشکر حضرت افزوده شده و مومنان گروه گروه به ایشان میپیوندند و آنان در رکاب امام زمان(ع) به طرف مدینه حرکت میکنند و از آنجا به طرف کوفه رهسپار میشوند و سپس به فتح عالم و نابودی سنگرهای کفر همت میگمارند.
امام باقر(ع) فرمودهاست: "هنگام ظهور، وقتی مهدی(ع) به طرف کعبه میآید، تا در کنار کعبه ندای جهانی خود را سر دهد، در مکانی به نام "ذی طوی"، به انتظار 313 نفر یار مخصوص خود توقف میکند تا آنان بیایند و همراه آن حضرت به طرف کعبه رهسپار شوند".(بحار الانوار، ج52، ص306).
همچنین در حدیث دیگری میفرماید:
"یجمع الله من آقاصی البلاد علی عدة اهل بدر ثلاثماة وثلاث عشر رجلا"؛"خداوند از اطراف جهان و اقصی نقاط عالم به تعداد جنگ جویان بدر (313 نفر) به دور او جمع میکند.(بحار الانوار، ج52، ص310).
در روایات معصومین(ع) خصوصیاتی مانند محل و زمان زندگی و نام و مشخصات فردی یاران به هنگام ظهور، مطلبی نیامده است. در بعض از روایات اهل سنت، نام ها و شهرهایی ذکر شده است؛ اما به علت اینکه از ناحیه امامان معصوم تایید نشده است. نمیتوان به آنها تکیه کرد. به هر حال میتوان به بعضی از خصوصیات کلی برای یاران آن حضرت اشاره نمود. این خصوصیات توسط امام معصوم(ع) بیان شده است:
1. ایمان به هدف و اراده استوار و پیروی کامل از ولایت و رهبری امام زمان(ع)؛
2. قدرت نظامی برتر و دفاع از امام زمان(ع) در مقابل توطئه دشمنان؛
3. دارای قدرت مدیریت و حکومت بر اساس عدالت اسلامی؛
4. قرار گرفتن در اوج فداکاری و شهدات طلبی در رکاب امام زمان(ع)؛
5. آماده مبارزه و مطیع کامل هستند؛
6. از صالحان روی زمین که وعده حکومت آنان در قرآن آمده است؛
7. بیعت و پیمان آنان با امام زمان(ع)؛
8. بعضی از این یاران جزو رجعت کنندگان هستند، یعنی، در زمانهای قبل از دنیا رفتهاند و در زمان ظهور دوباره زنده شده در رکاب امام زمان(ع) به خدمت میپردازند مانند برخی از انبیاء و اولیا و اصحاب پیامبر و ائمه(ع)).
نتیجه آنکه از مجموعه احادث امامان معصوم معلوم میشود که یاران امام زمان(ع) منحصر در افراد مشخص و یا شهرهای خاص نمیباشند، بلکه افراد از هر مکان و هر زمان (به وجود آمدن خصوصیات کلی مورد نظر برای یاران آن حضرت) میتوانند جزو حامیان و یاران آن امام عزیزقرار گیرند.
برای مطالعه بیشتر ر.ک:
1. سیمای آفتاب ـ دکتر حبیب الله طاهری؛
2. چشم اندازی به حکومت مهدی(ع) ـ نجم الدین طبسی؛
3. منتخب الاثر ـ صافی کلپایگانی؛
4. بحار الانوار ج52 ـ علامه مجلسی(ره).
ب. اطلاع یافتن افراد و یاران از قیام بزرگ امام مهدی(ع) با توجه به بروز علایم و آشکار شدن نشانهها است. تحقق علایم حتمی ظهور باعث آگاه شدن افراد از نزدیکی ظهور آن بزرگوار است. اعلام ظهور توسط امام مهدی(ع) در مسجد الحرام که همراه با قراین و نشانههای آشکار خواهد بود، باعث آگاهی مردم و یاران میشود.
البته در مورد یاران خاص و ویژه علاوه بر علایم ظهور، شاید بتوان از الهامات الهی بر قلبهای آنان و حضور معجزه گونه ایشان در مکه هنگام ظهور نیز استفاده کرد. در برخی روایات آمده که آنان از بسترهای خود ناپدید شده و صبح در مکه جمع میشوند. (بحار الانوار، ج52، ص323، ح34) و در برخی دیگر از وجود صحیفهای در زیر سر آنان صبح هنگام خبر میدهد. (همان، ص324، ح35) و در بعضی دیگر اجتماع سریع آنان به جمع شدن ابرهای پاییزی و تراکم آنان تشبیه شده است.(همان، ص334، ج65).
۳۴- پرسش: یاران امام مهدی چه ویژگی هایی دارند؟
پاسخ: برای یاران امام زمان(ع) ویژگیهایی گفته شده است؛ از جمله:
الف. معرفت: آنان معرفت و شناخت عمیقی از خداوند و امام دارند. امام علی(ع) درباره آنان فرموده است: مردانی كه خدا را چنان كه شایسته است شناختهاند". (منتخ الاثرع فصل 8، ب1، ح2). چنین معرفت همچنان امكان پذیر است كه انسان، امام زمان خود را بشناسد. امام صادق(ع) به نقل از امام حسین(ع) فرمود ای مردم! خدادوند خلق نكرد بندگان را مگر اینكه او را بشناسند. پس وقتی او را شناخته، عبادتش كنند. پس هنگامی كه او را عبادت كردند از عبادت(ذلت در برابر) غیر او بی نیاز میشوند. مردی پرسید: ای پسر رسول خدا، پدر و مادر فدایت باد معرفت خدا چیست؟ فرمود: اینكه مردم هر زمانی امام خود را كه اطاعتش بر آنان واجب است بشناسند".(بحار الانوار، ج 23، ص83، ح22).
پس معرفت امام راه شناخت خداست و یاران امام مهدای(عج) شناخت عمیقی از امام دارند. این شناخت فراتر از دانستن نام و نشان و نسبت امام است؛ بلكه معرفت به حق ولایت امام و جایگاه بلند او در عالم هستی است.
ب. اطاعت: نتیجه معرفت درست اطالعت از امام است؛ چرا كه اطاعت از او، اطاعت از خداست. پیامبر(ص) در توصیف یاران حضرت مهدی(ع) فرمود: "آنان در اطاعت از امام خود كوشا هستند"(بحار الانوار، ج 52، ص309، ح4).
ج. عبادت و صلابت: امام صادق(ع) در بیانی فرمود: شبها را با عبادت به صبح میرسانند و روزها را با روزه به پایان میرسانند. و در فراز دیگر فرمود: آنان مردانی هستند كه گویا دلهایشان پارههای آهن است(بحار الانوار، ج52، ص308).
د. شهادت طلبی: امام صادق(ع) فرمود: "آنان آرزو میكنند در راه خدا شهید شوند".(همان)
ه. اتحاد و همدلی: امام علی(ع) فرمود: "ایشان یكدل و هماهنگ هستند" (یومالخلاص، 224).
و. بصیرت و نورانیت: آنان كسانی اند كه دلههای نورانی داشه و چشم حقیقت بین قلببی آنان باز شده است و دیگران را نیز به راه راست هدایت میكنند. امام صادق(ع) فرمود: "آنان مانند چراغند گویا قلبهایشان مانند قندیل میدرخشد".(بحار الانوار، ج52، ص308).
۳۵- پرسش: یاوران حضرت مهدی هنگام ظهور چه کسانی هستند؟
پاسخ: كسانی كه همراه با امام زمان(ع) ظهور میكنند، دو گروهاند:
الف. مؤمنان خالصی كه قبل از ظهور از دنیا رفتهاند و هنگام ظهور به اذن خدا دوباره زنده میشوند.
ب. مؤمنانی كه در زمان ظهور زندهاند.
از گروه دوم در روایات به افراد خاصی اشاره نشده است. اما از گروه اول به برخی افراد اشاره شده است؛ مانند برخی پیامبران، اصحاب كهف، سلمان، مقداد و مالك اشتر.
البته حضرت عیسی(ع) و حضرت خضر(ع) نیز امام زمان (عج) را همراهی و یاری میكنند.
پیامبر(ص) و ائمه(ع) نیز هنگام ظهور و بعد از آن دوباره به دنیا باز میگردند؛ ولی كیفیت آن به درستی روشن نیست.






